Bé 2 tuổi thường hợp với năm nhóm đồ chơi: khối xây dựng cỡ to và tranh ghép ít miếng, đồ đóng vai như bộ nấu ăn, búp bê, xe các loại, đồ vận động như xe chòi chân và bóng, đồ tạo hình như bút sáp to và đất nặn, cùng sách bìa cứng có câu chuyện ngắn. Đây là tuổi bé bắt chước người lớn rất nhiều, nên nhóm đóng vai thường được dùng nhiều nhất, trong khi nhóm đồ chơi có luật chơi và đồ lắp ghép nhỏ vẫn nên chờ thêm.
Bé hai tuổi cũng có ý muốn rõ ràng hơn: thích món này, chê món kia, đòi tự làm. Mua đồ chơi vì thế bắt đầu có thêm chuyện "bé chọn" ở cửa hàng. Phần dưới giúp ba mẹ biết nhóm nào đáng có, món nào trong nhóm hợp tuổi, và những chỗ an toàn cần để ý khi bé đã leo trèo, chạy nhảy.
Tuổi hai thay đổi gì trong cách bé dùng đồ chơi
Khoảng giữa hai và ba tuổi, nhiều bé bắt đầu chơi giả vờ: cái hộp thành chiếc xe, cái gối thành em bé, khối gỗ thành điện thoại. Bé cũng ghép được vài hành động thành một chuỗi: nấu rồi múc ra bát rồi đút cho gấu. Đồ chơi gợi ra những chuỗi như vậy, như bộ bếp, búp bê có quần áo đơn giản, xe có thùng chở hàng, sẽ được bé dùng đi dùng lại. Một số đồ vật thật trong nhà cũng vào được trò chơi này: chiếc chổi nhỏ, cái rổ, chiếc khăn lau, và nhiều bé thích chúng hơn bản đồ chơi thu nhỏ.
Bàn tay khéo hơn đủ để xếp tháp sáu bảy khối, ghép tranh có vài miếng, cầm bút sáp vạch nét. Chân vững hơn để chạy, leo lên ghế thấp, đạp chân trên xe chòi chân. Ngôn ngữ phát triển nhanh, nên sách có hình và câu chuyện ngắn bắt đầu hấp dẫn hơn sách chỉ có từng hình riêng lẻ.
Tuy vậy, bé hai tuổi vẫn chưa sẵn sàng với đồ có luật chơi, đồ cần chờ lượt, hay đồ có nhiều mảnh nhỏ. Nhiều bé vẫn còn đưa đồ vào miệng, nhất là lúc mệt hoặc mọc răng. Đồ ghi "từ 3 tuổi" vẫn chưa nên mua, dù bé trông lớn so với tuổi.
Năm nhóm đồ chơi đáng có cho bé 2 tuổi
Xây dựng và ghép hình. Khối gỗ hoặc khối nhựa cỡ to, khối lắp ghép cỡ lớn dành cho trẻ nhỏ, tranh ghép bốn đến tám miếng có hình rõ. Ba mẹ chọn bộ có đủ khối để bé xây một cái tháp, một bức tường, khoảng vài chục khối là đủ; bộ hàng trăm khối chỉ làm việc dọn dẹp nặng hơn.
Đóng vai. Bộ nấu ăn với nồi, chảo, bát thìa nhựa to; búp bê vải hoặc nhựa mềm, vài món quần áo dễ mặc; bộ bác sĩ đơn giản không có chi tiết nhỏ; ô tô, xe tải, tàu hoả cỡ to. Món nào cũng chỉ cần một bộ cơ bản; đồ trong bếp thật như rổ, khăn, hộp cũng làm phong phú thêm cho góc chơi.
Vận động. Xe chòi chân, bóng cỡ vừa, đường hầm vải, xe đẩy chở đồ. Những món này cần khoảng trống, nên nhà chật có thể ưu tiên bóng và đường hầm gấp gọn, còn xe để dùng ở sân, công viên.
Tạo hình. Bút sáp to dễ cầm, giấy khổ lớn, đất nặn dành cho trẻ nhỏ. Bé chưa vẽ ra hình gì, chủ yếu là vạch nét và bóp nặn. Chuyên mục đồ dùng học tập, vẽ và nặn của trang có hướng dẫn chọn loại an toàn.
Sách và âm nhạc. Sách bìa cứng có câu chuyện ngắn, sách lật mở cửa sổ, nhạc cụ đơn giản như trống lắc, phách gỗ, đàn gõ. Nhạc cụ tự phát nhạc không cần nhiều; món để bé tự tạo tiếng được dùng lâu hơn.
Chọn món trong mỗi nhóm cho đúng tuổi
Cùng một loại đồ chơi có nhiều cỡ, nhiều mức. Bảng dưới so mức hợp với bé hai tuổi và mức nên để đến lúc ba, bốn tuổi:
| Loại đồ | Hợp với bé 2 tuổi | Nên chờ thêm |
|---|---|---|
| Tranh ghép | Bốn đến tám miếng to, có núm cầm hoặc khung khuôn | Từ hai mươi miếng trở lên, miếng mỏng nhỏ |
| Khối lắp ghép | Cỡ lớn dành cho trẻ nhỏ | Cỡ nhỏ, bộ có bánh xe, trục, chi tiết rời |
| Bộ nấu ăn | Nồi chảo bát thìa nhựa to | Bộ thực phẩm cắt nhỏ, đồ có nam châm, gia vị mini |
| Xe | Xe tải, xe ben to, xe chòi chân | Xe điều khiển từ xa, xe nhỏ đúc kim loại có trục mảnh |
| Búp bê | Búp bê vải hoặc nhựa mềm, quần áo dán dính hoặc chun | Búp bê kèm phụ kiện tí hon như giày, kẹp tóc, trang sức |
| Nhạc cụ | Trống, phách, lục lạc, đàn gõ | Còi nhỏ, kèn có lưỡi gà dễ tháo |
Đặc điểm chung của cột "nên chờ thêm" là chi tiết nhỏ hoặc phụ kiện tí hon. Nhiều bộ đồ chơi đóng vai bán kèm hàng chục món phụ kiện rất nhỏ để trông bắt mắt trên kệ. Với bé hai tuổi, ba mẹ có thể mua bộ đó nhưng cất phần phụ kiện đi, chỉ đưa ra những món đủ to.
Một cách thử nhanh với bộ đồ nhiều món là bày hết ra bàn rồi tự hỏi: món nào bé có thể nhét trọn vào miệng? Những món đó vào một túi riêng, ghi tuổi sẽ lấy ra. Khi bé qua giai đoạn đưa đồ vào miệng, thường quanh ba tuổi, túi đó mới mở. Như vậy ba mẹ vẫn giữ trọn bộ đồ được tặng mà không phải từ chối quà hay vứt bớt.
An toàn khi bé đã leo, chạy và tự mở đồ
Ở tuổi hai, rủi ro không chỉ nằm trong món đồ mà còn ở chỗ bé tự lấy đồ, tự mở hộp, tự leo lên kệ. Ba mẹ lưu ý:
- Kệ đựng đồ chơi cần thấp và ghim vào tường, vì bé sẽ leo lên để lấy món ở tầng trên.
- Thùng đựng đồ chơi có nắp nặng có thể sập xuống đầu, tay bé; chọn thùng không nắp hoặc nắp nhẹ, có bản lề giữ.
- Đồ chơi của anh chị lớn có chi tiết nhỏ, nam châm, pin cúc cần ở chỗ bé không với tới, kể cả khi bé đã biết "không được bỏ vào miệng".
- Xe chòi chân dùng trong nhà cần tránh khu vực cầu thang, bậc thềm; ra ngoài nên cho bé đội mũ bảo hiểm vừa đầu.
- Đất nặn và bút màu chọn loại ghi rõ dành cho trẻ nhỏ; lúc chơi có người lớn ở cạnh.
- Bóng bay vẫn chưa nên để bé cầm chơi một mình.
Nếu bé có dấu hiệu nuốt phải pin, nam châm hay vật lạ, ho sặc không dứt, khó thở, nôn, cần đưa bé đi cấp cứu ngay. Đừng chờ xem bé có tự đi ngoài ra được không. Pin cúc mắc trong thực quản có thể gây tổn thương nặng chỉ trong thời gian ngắn, nên mọi nghi ngờ đều đáng được bác sĩ kiểm tra.
Khi bé tự chọn đồ chơi ở cửa hàng
Bé hai tuổi thường chỉ vào món màu sặc sỡ, có nhân vật hoạt hình, phát đèn nhạc. Đó là chuyện tự nhiên. Ba mẹ có thể chọn trước hai ba món đều hợp tuổi, an toàn, rồi để bé chọn một trong số đó. Bé có cảm giác được quyết định mà ba mẹ không phải mua món không hợp.
Với những món bé thích nhưng chưa hợp tuổi, như xe điều khiển hay bộ lắp ghép nhỏ, ba mẹ nói ngắn gọn rằng món đó dành cho bạn lớn hơn và gợi lại một món khác. Tránh hứa hẹn sẽ mua sau rồi quên, vì bé tuổi này nhớ dai hơn người lớn nghĩ.
Không nên coi việc bé đòi món nào là bằng chứng bé "cần" món đó. Bé đòi vì nó nổi bật trên kệ. Một món phù hợp tuổi, ít màu hơn, thường được dùng lâu hơn một món sặc sỡ được chơi vài ngày rồi bỏ. Chuyện đồ chơi gắn nhân vật hoạt hình cũng vậy: không sai, nhưng hình nhân vật không làm món đồ an toàn hơn hay chơi được lâu hơn. Nếu bé mê một nhân vật, một món đồ dùng như bình nước hay ba lô in hình đó thường làm bé vui không kém, mà không chiếm chỗ của một món đồ chơi tốt hơn.
Nhà có anh chị lớn hoặc em nhỏ: chia đồ chơi thế nào
Tách đồ theo tuổi, không theo chủ. Món có chi tiết nhỏ của anh chị lớn để ở một khu riêng, trên bàn cao hoặc trong phòng có cửa, và chơi xong cất vào hộp có nắp. Bé hai tuổi không phân biệt được đồ nào của ai; quy tắc "đó là của anh" không đủ để giữ một viên nam châm khỏi miệng em.
Chọn vài món dùng chung được cho cả hai. Bóng, khối gỗ to, đường hầm vải, bộ nấu ăn cỡ to là nhóm cả bé hai tuổi lẫn anh chị năm, sáu tuổi đều dùng được. Khi mua mới, ba mẹ ưu tiên những món như vậy để giảm chuyện phải có hai bộ riêng.
Em nhỏ dưới một tuổi trong nhà. Nếu bé hai tuổi có em nhỏ, đồ của bé hai tuổi trở thành món mà em bò tới. Bút sáp, đất nặn, xe nhỏ của bé hai tuổi cần chơi ở bàn hoặc ở khu em không tới, và cất sau khi chơi.
Đồ cũ truyền lại. Đồ của anh chị chuyển xuống cho em cần kiểm lại như đồ mới: chi tiết lỏng, nứt, sơn bong, pin. Nhiều món an toàn khi anh chị dùng ở tuổi lớn nhưng đã có thêm hỏng hóc sau vài năm.
Một danh sách đồ chơi đủ dùng cho năm thứ ba
Danh sách dưới đây có khoảng mười hai món, chia đều cho năm nhóm. Ba mẹ đối chiếu với đồ bé đã có trước khi mua:
- Một bộ khối to vài chục khối và hai bộ tranh ghép ít miếng.
- Một bộ nấu ăn cơ bản, một búp bê hoặc thú bông, một hai chiếc xe cỡ to.
- Một xe chòi chân nếu nhà có chỗ dùng; một quả bóng; một đường hầm vải nếu nhà có khoảng trống.
- Một hộp bút sáp to, một tập giấy khổ lớn, một hộp đất nặn dành cho trẻ nhỏ.
- Ba bốn cuốn sách có câu chuyện ngắn, một nhạc cụ gõ.
- Giữ lại đồ từ năm trước còn dùng được: khối, bóng, sách bìa cứng, xô xẻng.
Đồ chơi bé đã có từ năm trước như cốc lồng, hộp thả hình có thể chuyển dần vào thùng cất. Nếu nhà có em bé sắp sinh, đây là nguồn đồ chơi cho em sau này, chỉ cần kiểm lại độ an toàn khi lấy ra. Nếu không, có thể đem cho gia đình khác có con nhỏ.
Câu hỏi thường gặp
Bé 2 tuổi nên chơi đồ chơi gì?
Bé 2 tuổi hợp với khối xây dựng to, tranh ghép vài miếng, bộ đồ đóng vai như nấu ăn, búp bê, xe các loại, đồ vận động như xe chòi chân và bóng, bút sáp to, đất nặn và sách có câu chuyện ngắn. Mỗi nhóm một vài món là đủ dùng cho cả năm.
Bé 2 tuổi chơi tranh ghép bao nhiêu miếng?
Thường bắt đầu với bốn đến tám miếng to, có núm cầm hoặc khung khuôn để bé đặt vào. Khi bé ghép thạo, có thể tăng dần số miếng. Bộ hai mươi miếng trở lên thường hợp hơn với tuổi mẫu giáo.
Có nên mua đồ chơi phân theo bé trai, bé gái?
Không cần. Bé hai tuổi trai hay gái đều thích bắt chước nấu ăn, chăm búp bê, đẩy xe, xếp khối. Ba mẹ chọn theo việc bé đang thích làm và theo độ an toàn, không theo màu hay theo nhãn dành cho bé trai hay bé gái.
Bé 2 tuổi dùng đất nặn có an toàn không?
Có thể dùng loại đất nặn ghi rõ dành cho trẻ nhỏ, đọc nhãn thành phần và độ tuổi. Bé tuổi này vẫn có thể cho vào miệng, nên luôn có người lớn ở cạnh khi chơi và cất đất nặn sau khi chơi xong.
Quà sinh nhật cho bé 2 tuổi nên chọn gì?
Một bộ đóng vai như bộ nấu ăn hay búp bê, một bộ khối xây dựng to, một xe chòi chân hoặc sách có câu chuyện ngắn đều là lựa chọn hợp. Hỏi ba mẹ bé đã có món nào để tránh trùng, và tránh món có phụ kiện tí hon.
Bé 2 tuổi chơi xe điều khiển từ xa được chưa?
Phần lớn xe điều khiển ghi độ tuổi từ ba tuổi trở lên, thường dùng pin và có chi tiết nhỏ. Bé hai tuổi cũng chưa điều khiển được nên hay chuyển sang ném, đập xe. Xe tải, xe ben cỡ to đẩy bằng tay hợp hơn ở tuổi này.